Ағылшынша мейрамханада тамаққа қалай тапсырыс беру керек: толық нұсқаулық

Ағылшынша мейрамханада тамаққа тапсырыс беру бірнеше негізгі қадамнан тұрады: мейрамханаға келіп, үстелге жайғасу, мәзірді оқу, даяшының назарын аудару, тапсырысты анық айту және соңында есепті сұрап, төлеу. "I'd like..." (Мен ... қалар едім) немесе "Could I please have..." (Маған ... беруіңізді сұраймын) сияқты сыпайы сөз тіркестерін қолдану бұл процесті жеңіл әрі сәтті етеді.

Ағылшын тілді елде мейрамханаға бару – сол елдің мәдениетімен танысудың және тілдік дағдыларыңызды шыңдаудың тамаша жолы. Алайда, жергілікті сөз орамдары мен әдет-ғұрыптарды білмесеңіз, бұл біраз қобалжытуы мүмкін. Уайымдамаңыз! Бұл нұсқаулық сізге ағылшынша мейрамханада тамаққа қалай сенімді түрде тапсырыс беру керектігін қарапайым қадамдарға бөліп көрсетеді.

Мейрамханаға алғаш келгенде не істеу керек?

Сіздің мейрамханадағы тәжірибеңіз есіктен кірген сәттен басталады. Әдетте, кіреберісте сізді хостес (қонақтарды қарсы алып, үстелге отырғызатын қызметкер) қарсы алады.

Егер үстелге алдын ала тапсырыс берген болсаңыз ше?

Алдын ала үстелге тапсырыс беру (making a reservation) – бұл жақсы ой, әсіресе танымал мейрамханаларға немесе демалыс күндері барсаңыз. Келген кезде былай деп айта аласыз:

• "Hello, I have a reservation for two under the name [Your Last Name]." (Сәлеметсіз бе, менің атымнан [Тегіңіз] екі адамға тапсырыс берілген еді.)
• "We have a booking for 7 PM for [Number] people." (Бізде кешкі сағат 7-ге [Адам саны] адамға тапсырыс бар.)

Алдын ала тапсырыс бермеген болсаңыз не істейсіз?

Егер алдын ала тапсырыс бермесеңіз, оның еш әбестігі жоқ. Хостеске тобыңызда қанша адам бар екенін айтыңыз:

• "A table for two, please." (Екі адамға үстел, өтінемін.)
• "Hi, do you have a table for four available?" (Сәлеметсіз бе, төрт адамға бос үстел бар ма?)

Содан кейін хостес "Right this way" (Осылай жүріңіз) немесе "Follow me, please" (Маған еріңіз, өтінемін) деп, сізді үстеліңізге алып барады.

Мәзірді қалай түсініп, сусынға тапсырыс беруге болады?

Үстелге жайғасқан соң, даяшы (server, waiter немесе waitress) сізге мәзір (menu) әкеледі. Олар көбіне алдымен сусын ішкіңіз келетінін сұрайды.

Даяшы: "Can I get you started with some drinks?" (Алдымен сусыннан бастайсыз ба?)

Сіз:

• "Yes, I'll have a glass of water, please." (Иә, маған бір стақан су, өтінемін.)
• "Could we see the drinks menu?" (Сусындар мәзірін көрсек бола ма?)
• "We just need a minute to decide, thank you." (Бізге ойлануға бір минут қажет, рақмет.)

Мәзір әдетте мынадай бөлімдерге бөлінеді:

• Appetizers (or Starters): Негізгі тамақтың алдында жейтін жеңіл тағамдар.
• Main Courses (or Entrées in North America): Тамақтың негізгі, ең үлкен бөлігі.
• Sides: Негізгі тағаммен бірге тапсырыс беруге болатын фри, салат немесе көкөністер сияқты шағын гарнирлер.
• Desserts: Тамақтың соңында жейтін тәттілер.

Ең негізгі сәт: Ағылшынша тамаққа қалай тапсырыс беру керек?

Тамаққа тапсырыс беруге дайын болған кезде, мәзірді жауып, үстелге қойыңыз. Бұл даяшыға сіздің таңдау жасағаныңызды білдіретін белгі. Міне, тапсырыс берудің қадамдық процесі.

1. Даяшының назарын аударыңыз: Даяшымен көз түйістіруге тырысыңыз. Егер ол бос болмаса, қолыңызды сәл көтеріп, сыпайы ишара жасауға болады. "Waiter!" деп айқайлаудан немесе саусақты шырт еткізуден аулақ болыңыз, себебі бұл әдепсіздік саналады.

• Қажет болса, сұрақ қойыңыз: Мәзір туралы сұраудан тартынбаңыз. Бұл сіздің қызығушылығыңызды көрсетіп, өзіңізге ұнайтын тағамды таңдауға көмектеседі.
• "What do you recommend?" (Сіз не ұсынар едіңіз?)
• "What comes with the chicken dish?" (Тауық етінен жасалған тағаммен бірге не беріледі?)
• "Is the soup spicy?" (Сорпа ащы ма?)

• Тапсырысыңызды анық айтыңыз: Тапсырысыңызды сыпайы сөз тіркестерімен бастаңыз. Әдетте бастапқы тағам мен негізгі тағамға бір уақытта тапсырыс береді.
• "For my starter, I'd like the tomato soup. For my main course, I'll have the grilled salmon." (Бастапқы тағамға қызанақ сорпасын, ал негізгі тағамға грильде пісірілген лосось алар едім.)
• "Could I please get the Caesar salad to start, and then the steak?" (Басына "Цезарь" салатын, содан кейін стейк алсам бола ма?)
• "We'd like to share the nachos as an appetizer." (Біз бастапқы тағам ретінде начосты бөлісіп жегіміз келеді.)

• Арнайы өтініштерді немесе аллергияны айтыңыз: Егер сізде диеталық шектеулер болса немесе тағамға өзгеріс енгізгіңіз келсе, дәл осы кезде айтқан жөн. Түсінікті әрі нақты болыңыз.
• "Could I have the burger without onions, please?" (Бургерді пиязсыз берсеңіз бола ма?)
• "I have a severe nut allergy. Is this dish nut-free?" (Менің жаңғаққа қатты аллергиям бар. Бұл тағамда жаңғақ жоқ па?)
• "Is it possible to get the dressing on the side?" (Тұздықты бөлек алуға бола ма?)

Тамақтанып болған соң не болады? Есеп айырысу

Негізгі тағамды жеп болған соң, даяшы ыдыстарыңызды жинап алады. Ол сізден тағы бірдеңе қалайтыныңызды сұрауы мүмкін.

Даяшы: "How was everything? Would you like to see the dessert menu?" (Бәрі қалай болды? Десерт мәзірін көргіңіз келе ме?)

Сіз:

• "Yes, please. We'll take a look." (Иә, өтінемін. Қарап көрейік.)
• "No, thank you. Just the check, please." (Жоқ, рақмет. Тек есепті әкеліңізші.)

"Check" сөзі америкалық ағылшын тілінде жиі қолданылса, "bill" сөзі британдық ағылшын тілінде жиі кездеседі. Екеуін де көптеген жерде түсінеді. Есепті сұрау үшін былай деуге болады:

• "Could we have the check, please?" (Есепті әкелсеңіз, өтінемін.)
• "Excuse me, we're ready for the bill when you have a moment." (Кешіріңіз, қолыңыз босағанда есепті әкелсеңіз.)

Даяшы үстеліңізге қағаз шотты әкеледі. Сіз қолма-қол ақшамен немесе несие/дебит картасымен төлей аласыз. Америка Құрама Штаттары сияқты кейбір елдерде жақсы қызмет көрсеткені үшін шайпұл (tip) қалдыру (шоттың 15-20%-ы) дәстүрге айналған.

Ағылшынша мейрамханада тамаққа тапсырыс беруді үйрену – бұл сізге аспаздық әлемнің есігін ашатын практикалық дағды. Осы негізгі сөз тіркестері мен қадамдарды есте сақтай отырып, сіз ешқандай күйзеліссіз, сенімді түрде тамақтана аласыз.

Жиі Қойылатын Сұрақтар (ЖҚС)

С1: Даяшының назарын ағылшынша қалай сыпайы түрде аударуға болады?

Ж1: Ең жақсы жолы – көз түйістіріп, басыңызды изеу немесе сәл жымию. Егер ол сізді байқамаса, қолыңызды сәл көтеруге болады. Сондай-ақ, ол жаныңыздан өтіп бара жатқанда "Excuse me" (Кешіріңіз) деп сыпайы түрде айтуға болады. Айқайлаудан немесе саусақты шырт еткізуден аулақ болыңыз.

С2: "Starter" мен "entrée" сөздерінің айырмашылығы неде?

Ж2: "Starter" (немесе appetizer) – бұл тамақтың басында берілетін шағын тағам. Ал "entrée" – бұл негізгі тағам, яғни астың ең үлкен бөлігі. Ескеретін жайт, америкалық ағылшын тілінде "entrée" әрқашан негізгі тағамды білдірсе, әлемнің басқа бөліктерінде ол негізгі тағамның алдында берілетін тағамға қатысты да айтылуы мүмкін.

С3: Егер тағамға аллергиям болса, оны ағылшынша қалай айтуым керек?

Ж3: Аллергия туралы анық әрі нақты айту өте маңызды. Сіз былай деуіңіз керек: "I have a serious [nut/shellfish/dairy] allergy. Does this dish contain any [nuts/shellfish/dairy]?" (Менің [жаңғаққа/теңіз өнімдеріне/сүт өнімдеріне] қатты аллергиям бар. Бұл тағамның құрамында [жаңғақ/теңіз өнімдері/сүт өнімдері] бар ма?). Сондай-ақ, сақтық үшін "Can you make this dish without [ingredient]?" (Осы тағамды [ингредиент] қоспай жасай аласыз ба?) деп сұрауға болады.

С4: Даяшыдан қандай тағамға тапсырыс беруге кеңес сұрау ұят емес пе?

Ж4: Әрине, ұят емес! Бұл мейрамхананың ең ерекше тағамын білудің тамаша жолы. Сіз "What do you recommend?" (Не ұсынар едіңіз?), "What's the most popular dish here?" (Бұл жердегі ең танымал тағам қандай?) немесе "I can't decide between the pasta and the fish. Which one would you suggest?" (Паста мен балықтың қайсысын аларымды білмей тұрмын. Қайсысына кеңес берер едіңіз?) деп сұрай аласыз.